09 Mart 2012

Diyabetik nefropati

Diyabetik nefropati, yani diyabetin böbrek hastalığı, sinsi seyirli ve tedavi edilmezse son derece ciddi sonuçlara yol açabilen bir komplikasyondur. Erken dönemdeki diyabetik nefropati idrarda albumin atılımının artışı ile kendini gösterir. Mikroalbuminüri dönemi olarak tanımlanan bu evrede  alınan önlemler ile hastalığın ilerlemesi durdurulabilir. Aksi halde diyabetik nefropati, böbrek yetersizliği ile sonlanabilir ve bu dönemde tek tedavi diyaliz veya böbrek naklidir. 

Diyabetik nefropati için risk oluşturan faktörler aşağıdaki gibi sıralanır:

1.Kötü kan şekeri kontrolü: A1c değerinin %6.5 ve üzerinde olması riski arttırır.   

2. Hipertansiyon: Diyabetlilerde kan basıncı 130/80 mmHg’nin altında olmalıdır. Hipertansiyon kontrolsüz seyrederse böbrek etkilenir. 

3. Genetik eğilim 

4. Kan yağlarında yükseklik: LDL düzeyi 100 mg/dl’nin altında tutulmalıdır. Bu amaçla kullanılan kolesterol düşürücü ilaçlar çok yararlıdır. 

5. Sigara kullanımı

Tanıda hangi testler kullanılır?

1.  Mikroalbuminüri: Diyabetik nefropatinin en erken bulgusu mikroalbuminüri, yani 24 saatlik idrarda 30-300mg arasında albumin kaçağının ortaya çıkmasıdır. Basit idrar testi ile bu düşük miktarlardaki albumin kaçağı gösterilemez. Özel yöntemlerle bakılan mikroalbuminüri testi diyabetik nefropatinin erken tanısında kullanılan çok önemli ve de basit bir testtir. 

2. Dipstick testi: İdrarla atılan albumin miktarı günde 500 mg’ın üzerine çıkarsa, idrar testi çubukları ile de tespit edilebilir hale gelir.  Esbach ve dipstick testleri idrar albumin atılımını gösteren diğer testlerdir. 

3. Böbrek fonksiyonlarını gösteren testler: Glomerül filtrasyon hızı (GFR), kanda üre ve kreatinin değerleri böbrek fonksiyonlarının değerlendirilmesinde kullanılır.

4. Böbrek hastalığında bozulabilen diğer testler: Hemoglobin, albumin, ürik asit ve potasyum. İleri böbrek hastalığında bakılır. 

Diyabetik nefropati gelişminin ve ilerlemesinin önlenmesi için yapılması gerekenler nelerdir?

1. İyi kan şekeri kontrolü: Her diyabetlide A1c düzeyinin %6.5 ve altında  tutulması hedeflenmelidir.

2.  Kan basıncı 130/80 mmHg’yi geçmemeli, eğer böbrek fonksiyonları bozulmaya başlamışsa 120/75 mmHg hedeflenmelidir.

3. Kan yağları iyi takip edilmeli, LDL 100 mg/dl’yi aşmamalıdır.

4. Mikroalbuminüri başlamışsa, renin anjiyotensin aldosteron sistemini bloke eden ilaçlar kullanılmalıdır.

5. SİGARA KESİNLİKLE BIRAKILMALIDIR!

Düzenli yapılması gereken kontroller nelerdir?

1.Yılda bir kez mikroalbuminüri testi: Eğer pozitif bulunursa,3-6 ayda bir 

tekrarlanmalı.

2. Yılda bir kez üre ve kreatinin

3. En az yılda bir kez EKG: Nefropati başlayan diyabetlilerde kalp krizi riski 

artar. Bu nedenle kalp hastalığı açısından da düzenli kontroller yapılmalıdır. 


« Geri